Yaklaşık 400 yıl önce gökyüzünde Jüpiter’i ilk kez gözlemlediğimizden beri, gözlerimizi ondan alamadık. Aslında bunun tek nedeni bu gaz devinin güneş sistemimizdeki en büyük gezegen olması değil galaktik mahallemizdeki en büyük kişilik olmasıydı!

Jüpiter, katı bir yüzeye sahip olmayan çok büyük bir gaz kütlesidir ve atmosferi yüzlerce yıldır devam eden süper fırtınalarla doludur. Gezegendeki şimşekler dünyamızdakilerden 3 kat daha uzun olup atmosferinde korkunç gök gürültüleri hiç eksik olmaz. Hatta Jüpiter çok uzun süredir devam eden dünyanın tam iki katı büyüklüğündeki “Büyük Kırmızı Leke” fırtınası ile meşhurdur.

Birkaç enteresan bilgi ile Jüpiter’i daha yakından tanıyalım.

  • Jüpiter’in ekvatoruna 11 Dünya sığabilir. Dünya bir üzüm kadar olsaydı, Jüpiter bir basketbol topu büyüklüğünde olurdu.
  • Bir Jüpiter günü 10 saattir. Ancak Güneş etrafındaki turunu 12 senede tamamlar.
  • Jüpiter bir gaz devi olduğundan Dünya benzeri bir yüzeyden yoksundur.
  • Jüpiter atmosferi Hidrojen ve Helyum’dan oluşur.
  • Jüpiter’in 75’ten fazla uydusu vardır.
  • Jüpiter, bildiğimiz şekliyle yaşamı destekleyemez. Ancak Jüpiter’in uydularından bazılarında yaşama imkan tanıyan okyanuslar vardır.

Eşi Görülmemiş Bir Jüpiter Portresi

2016 yılından beri Hubble Uzay Teleskobu, Gemini Gözlemevi ve Juno uzay aracı Jüpiter’in atmosferi hakkında daha detaylı bilgi edinmek için iş birliği yapıyor. Bunun için Hubble ve Gemini’den gelen çok dalga boylu gözlemler, Juno’nun yakın plan görüntüleri ile birleştiriliyor. Amaç yıldırım patlamalarının ve siklonik girdapların kökenlerini bulmak, “Büyük Kırmızı Leke” isimli mega fırtınanın en ayrıntılı portresini çıkarmak.

Kaynak: iopscience.iop.org/article/10.3847/1538-4365/ab775f 

Çalışmalar tüm gezegenin kızılötesi olarak boyanmış neredeyse kusursuz bir resmini ortaya çıkardı. Kızıl ötesi harita, Kırmızı Nokta’daki karanlık lekelerin farklı bulut türleri olmadığını aksine bulut örtüsündeki boşluklar sebebiyle ortaya çıktığını gözler önüne serdi.

Bilim insanları, Hubble ve Gemini teleskoplarının yanı sıra Juno uzay aracının da yardımıyla, Jüpiter’in öfkeli atmosferinin derinliklerine inmekten çok memnun. Yakında atmosferin nasıl oluştuğunu ortaya çıkarabileceklerine inanıyorlar.

NASA gezegen bilimcisi Amy Simon, “Şimdi rutin olarak gözlemevlerinden ve uzay aracından veri aktığı için yüksek çözünürlüklü görüntülere sahibiz; artık Jüpiter’in hava durumu hakkında çok daha fazla şey öğreniyoruz” diye açıklıyor. Jüpiter hakkında elde edilen veriler neredeyse bir hava durumu uydusundan gelen dünya hakkındaki verilere eşdeğer. Kısaca insanlık bu öfkeli gezegen hakkındaki tüm gerçeklere çok yakın!

Kaynaklar:
aa.com.tr/tr/bilim-teknoloji/nasa-jupiterin-yeni-goruntulerini-yayimladi/959869
sabah.com.tr/teknokulis/haberler/2020/07/24/jupiterin-uydusu-ganymedein-kuzey-kutbunun-goruntuleri-paylasildi

Bir sonraki salgını nasıl önleyebiliriz?” başlıklı blog yazımıza gidebilir ya da Öğren kategorisine geri dönebilirsiniz.